Verbouwen met gebruikte materialen

Experimenten
Foto: Melchior Overdevest
022

Transformatie Schietbaan: bouwen met stalstaal en damwanden

De voormalige schietbaan is een langwerpig gebouw van dik beton waarin vroeger schietoefeningen werden gedaan door Defensie. Zonder ramen of voorzieningen én gebouwd op een plek die niet in de loop lag, was de Schietbaan op het Marineterrein lange tijd een vreemde eend in de bijt. Graffitiartiesten gingen er jarenlang hun gang en de buitenmuren raakten steeds meer in verval.

De Schietbaan ligt midden in de stad aan het water en heeft een indrukwekkend uitzicht op NEMO en het Oosterdok. Om dit unieke deel van het Marineterrein meer te betrekken bij de rest, kreeg het gebouw een nieuwe functie en een ander uiterlijk. Nu is de Schietbaan niet langer een donkere uithoek, maar een sociale en toegankelijke kunst- en cultuurruimte en kun je er dagelijks brood kopen bij het Kometen Brood Loket.

Respect voor het oude

Het plein voor de Schietbaan heeft als eerste een opknapbeurt gekregen. Het is ingericht als een ‘arena’, met respect voor het oude ontwerp. Er zijn zitplekken met uitzicht over het water en de stad en het is een geschikte plek om activiteiten te organiseren.

Kleuren met groen

Langs de zijwanden van de Schietbaan zijn planten neergezet die deels tegen het gebouw opklimmen en het hele jaar door van kleur veranderen. In plaats van graffiti zorgen voortaan deze planten voor kleur. Bij het aanplanten is rekening gehouden met de kleur van de graffiti die op de muren is achtergebleven, waardoor een mooi, kleurrijk geheel ontstaat.

 

Circulair stalstaal en hout uit een damwand

Veel van wat er op het terrein gebeurt, is tijdelijk. Daarom is er bij de verbouwing van de Schietbaan goed gekeken naar circulaire oplossingen door hergebruik van materialen. Dit project bewijst dat ook gebouwen met een kortere levensduur op een duurzame manier kunnen worden verbouwd.

Het pleintje voor de Schietbaan leidt naar een wandelpad en een houten trap over het dak van het gebouw. Er is voor dit project uitsluitend gewerkt met hergebruikte bouwmaterialen. De gele constructie over het gebouw is gemaakt van staal uit een oude Brabantse koeienstal. Het hout dat is gebruikt voor de trap en de loopbrug heeft vijftien jaar in het water gestaan als onderdeel van een damwand in Friesland. Het hout is daardoor extra sterk geworden en een uniek circulair bouwmateriaal. Zelfs na het zagen blijft het hout er prachtig uitzien en vertelt het een verhaal van jarenlange blootstelling aan water. En de betonnen fundering, die ook dienst doet als zitplaats op het terras, is gemaakt van grotendeels circulair cement. 

Bewegen naar de toekomst

De Schietbaan staat op een plek in beweging en is feestelijk geopend in oktober 2023. De nieuwe constructie is ontworpen als een sculptuur die deze beweging benadrukt. Zo geeft de trap niet alleen toegang tot het dak van de Schietbaan, maar is ook meteen een tribune. Bij voorstellingen, tentoonstellingen of een prachtige zonsondergang ontstaat zo een intieme plek om van kunst, cultuur en het uitzicht te genieten. Vanaf 1 maart is de Schietbaan beschikbaar voor kunst- en cultuuractiviteiten, en in de kopse kant van de Schietbaan is een ruimte gebouwd voor een bakker waar je dagelijks een brood en/of kopje koffie kunt kopen.

Beeldmateriaal: Melchior Overdevest

Partners

Doelstellingen

  • Uiterlijk en functie verbeteren

  • Experimenteel vergroeningsproject binnen de ambitie van het Marineterrein

  • Schietbaan en naastgelegen ruimte beter profileren

  • Activatie en verspreiding van het publiek

  • Versterken van samenwerkingen op het terrein: er komt een culturele programmering in de Schietbaan, ingevuld door verschillende leden van het Marineterrein Collectief

  • Versterken van binding met de buurt door het toevoegen van een herkenbare functie zoals een bakker

Meer over Transformatie Schietbaan

  1. Schietbaan | Living Art Lab | Aurelién Lepetit

    Op het Marineterrein wordt het komende jaar een Buitenbroedplaats ontwikkeld. De jonge Franse kunstenaar Aurélien Lepetit bijt de spits af met een locatiespecifieke installatie in de Fitnesstuin en de Schietbaan van het Marineterrein.

    Agenda 10 september t/m 10 oktober 2020
  2. Van Schietbaan naar Lijnbaan

    De geschiedenis van de Oostelijke Eilanden is er een vol verhalen. De Oostelijke Eilanden hebben een belangrijke rol gespeeld in de scheepsbouw en industrie van Amsterdam. In de tentoonstelling 'van Schietbaan naar Lijnbaan' presenteert kunstenaar Dinie...

    Agenda 11 t/m 31 augustus 2025
  3. Expo | macroTONE: Staalplaat Soundsystem

    Een locatiespecifieke, experimentele geluidsinstallatie met 160 solenoïden en een basgitaar in de voormalige Schietbaan van het Marineterrein.

    Agenda 16 juli t/m 15 augustus 2020
  4. Residentie- en expositieruimte voor kunstenaars

    De nieuwe, creatieve invulling van de Schietbaan start in november met kunstenaars Job Worms en Naomi Jansen. Zij zijn de eersten die dit gebouw twee maanden lang mogen gebruiken als residentie- en expositieruimte. Het duo werkt aan een artistiek...

    Nieuws
  5. The Blowgun Factory

    Maak je eigen blowgun en test 'm (kogelvrij en geweldloos) uit in de voormalige schietbaan van het Marineterrein.

    Agenda
  6. Tussentijdse presentatie van 'Zij die de zon zien zakken'

    Kunstenaars Job Worms en Naomi Jansen onderzoeken in de Schietbaan hoe we de zonsondergang ervaren in de stad. Kom aanstaande zondag kijken in de schietbaan. De kunstenaars zijn aanwezig om meer te vertellen over hun project, werkwijze en het maakproces.

    Agenda
  7. Weekend van de Wetenschap

    Gratis naar: de Schietbaan, het laatste weekend van Voedsel van Morgen expositie in Nemo De Studio en tours in het Living Lab.

    Agenda 5 t/m 6 oktober 2019
  8. 'Umwelt' expositie - AHK

    Expositie door AHK-studenten van de verschillende academies in de voormalige schietbaan!

    Agenda 7 t/m 13 juni 2024
  9. Kunstproject 'Zij die de zon zien zakken'

    Kunstenaars Job Worms en Naomi Jansen onderzoeken in de Schietbaan hoe we de zonsondergang ervaren in de stad. Door hoogbouw is het steeds lastiger om de zon onder te zien gaan. Vanuit de Schietbaan verkennen ze nieuwe manieren om de ervaring van dit...

    Agenda 13 november t/m 22 december 2024
  10. Expo | Game over

    Kunstenaar Tilmann Meyer-Faye exposeert in de Schietbaan met een vloot keramische oorlogsschepen.

    Agenda 6 juni t/m 4 juli 2020
  11. Staged Experience

    Een project van de Immersive Media opleiding aan de Nederlandse Filmacademie, speciaal gemaakt voor de Schietbaan.

    Agenda
  12. Afstudeerexpo: Studio for Immediate Spaces

    Van 13 tot 16 juni presenteren elf afstudeerders van het Sandberg Instituut hun werk op twee bijzondere locaties: de getransformeerde Schietbaan op het Marineterrein en de Mediamatic Barn. Ze laten zien hoe je met ruimtelijk ontwerp maatschappelijke...

    Agenda 13 t/m 16 juni 2025
  13. Unknown Paradise

    Multimediale expositie met toekomstbeelden in de Schietbaan tijdens WemakeThe.City.

    Nieuws