Graspannen

Experimenten
Graspannen_Melchior Overdevest_DJI_0134 2
Foto: Melchior Overdevest
Voorwerf

Organisch beheer bij drukte: Drukte organisch beheersen, biodiversiteit vergroten en drinkwater besparen.

In de zomer verandert het Marineterrein van een oase van rust in een gezellige hotspot. Het water en het gras op de Voorwerf zijn dan plekken waar heel veel mensen tegelijk samenkomen om te genieten van het weer en het terrein.

Met dit experiment wordt onderzocht hoe mensenmassa’s en drukte op een natuurlijke manier kunnen worden gestuurd en beheerst. Tegelijkertijd wordt de biodiversiteit vergroot en drinkwater bespaard.

Tot 2022 was de Voorwerf namelijk een groene woestijn met enkel gras, waarvoor in de zomer meer dan een half miljoen liter drinkwater werd gebruikt voor besproeiing. Doordat de Graspannen in het zonnigste deel zijn geplaatst, heeft het gras nu minder water nodig.

  • Bevindingen in het kort

    ⦿ Zorgt voor intieme plekken
    ⦿ Het geluidsniveau is gedaald
    ⦿ Nog maar 2 hosts nodig op drukke dagen
    ⦿ Het gras heeft minder water nodig
    ⦿ Een enorme verbetering qua biodiversiteit

Elke dag bloemen

Eind 2022 zijn vier organische vormen, geïnspireerd op zeewier, uit het gras op de Voorwerf gesneden. Deze stukken grond, tussen de 15 en 30 meter lang, zijn beplant met planten, bollen en een zadenmengsel. Het mengsel zorgt ervoor dat er straks het hele jaar bloemen groeien. 

De grasvlakte wordt zo een stuk diverser. Er ontstaan een natuurlijke, ontspannen ruimte met knusse plekjes, ook op drukke dagen.

Door de verschillende hoogtes in plaats van een vlak grasveld is het geluidsniveau gedaald. Bezoekers verspreiden zich nu over de hele Voorwerf en klonteren niet samen in de zon.

 

 

Ongedwongen gedragsverandering

De verwachting is dat dit nieuwe landschap het gedrag van bezoekers op een ongedwongen manier verandert.

Maar wat er precies gaat gebeuren, weten we nog niet. Wordt de Voorwerf straks anders gebruikt? Bewegen mensen zich op verschillende manieren van A naar B? Gaan ze nog steeds massaal op de Voorwerf liggen bij warm weer? 

Aan de hand van dit experiment leren we hoe we beperkte ruimtes optimaal kunnen benutten en beheersen bij grote drukte. Voordat de Graspannen waren aangelegd, werden er op drukke dagen zes hosts ingezet. Nu zijn er op drukke dagen nog maar twee hosts nodig.

Organisch testen

Dit is pas het begin van dit organische experiment. Eerst wordt er gekeken hoe de beplanting het doet en vervolgens hoe mensen daarop reageren. Daar gaat het ontwerpteam weer mee aan de slag. Een andere beplanting of extra meubilair kunnen de resultaten weer beïnvloeden.

Op die manier hopen we voor mens, plant én dier een ideale, rustgevende omgeving te creëren. De stadsecologen van de gemeente houden dit goed in de gaten, en hebben zelfs al puttertjes gespot. Dit wijst op een enorme verbetering in biodiversiteit.

Partners

Meer over Organisch beheer bij drukte

  1. De nieuwe Voorwerf: meer en diversere begroeiing

    Deze winter gaat de Voorwerf van het Marineterrein op de schop. Het grasveld wordt langzaam omgetoverd in een bloeiende, intieme en kleurrijke stadsoase met meer ruimte voor biodiversiteit.

    Nieuws
  2. Innovatie, cultuur én rust

    Marineterrein Amsterdam ontwikkelt zich tot een toekomstbestendig stadsdeel. Pioniers bedenken, testen en passen er innovaties toe voor een leefbare stad. Projectdirecteur Liesbeth Jansen deelt haar vergezicht.

    Nieuws
  3. Oproep: Buurtcamping zoekt beheerders

    Tijdens De Buurtcamping Amsterdam Marineterrein wordt het park drie dagen lang een gezellige camping, bewoond door alle mensen die de buurt rijk is. Op een camping ben je de hele dag heerlijk buiten en is iedereen gelijk. Met die pleerol onder de arm...

    Nieuws
  4. Bureau Marineterrein neemt na twaalf jaar afscheid

    Bureau Marineterrein heeft de aanbesteding voor het beheer en curatorschap Marineterrein niet gewonnen. Deze aanbesteding was nodig om een jarenlange administratief onhoudbare situatie op te lossen. Het kort geding dat Bureau Marineterrein heeft...

    Nieuws
  5. Lunch & Learn: Sensoring Dashboard Launch

    Vandaag vond in de Commandantswoning een inspirerende Lunch & Learn voor de community van huurders plaats over sensoren en het nieuwe sensoring dashboard. De Lunch & Learns worden ieder kwartaal georganiseerd en steeds door een community-lid ingevuld.

    Nieuws
  6. Kennismaken met het nieuwe team van het Marineterrein

    Sinds 15 september is Voets+TEPP verantwoordelijk voor het tijdelijke beheer van het Marineterrein. Een nieuwe fase breekt aan waarin we met frisse energie & nieuwe en vertrouwde gezichten aan de slag gaan. Samen bouwen we verder aan een plek waar wordt...

    Nieuws
  7. Sup- en kanoclinics

    Je hele lichaam trainen terwijl je geruisloos door het water peddelt? Suppen of kanoën zijn ideale sporten om even aan de drukte van de stad te ontsnappen.

    Nieuws
  8. De kunst van verbinding

    Op de abri’s bij de ingangen van het Marineterrein zijn drie experimenten te zien van kunstenaars Maaike Koster, Gido Dirkmaat en Isa Hoff. Ieder jaar onderzoeken Breitner-studenten van AHK allerlei aspecten van het Marineterrein en verwerken dit in...

    Nieuws
  9. Natuurgeheimen in de bodem: de laatste BioBlitz van 2025

    De natuur wereldwijd staat onder druk, maar hoe staat de natuur in onze stad er eigenlijk voor? Om daar antwoord op te vinden organiseerden we dit jaar opnieuw een reeks BioBlitzen: gezamenlijke expedities waarin onderzoekers, bewoners en bezoekers het...

    Nieuws
  10. Het Natuur Uurtje: Wild van bijen

    Op het Marineterrein is natuur overal aanwezig: soms zichtbaar en soms verborgen. In de toekomst ontwikkelt deze plek zich tot een nieuwe stadswijk. Dat roept ook een andere vraag op: hoe bouwen we niet alleen voor mensen, maar voor ál het andere leven...

    Nieuws
  11. Koel hoofd en droge voeten dankzij blauw-groen dak

    Onderzoek op Smart Roof 2.0 wijst uit dat blauw-groene daken helpen bij de isolatie van gebouwen, de opvang van hemelwater, de vergroening van steden én bij het dempen van het stadshitte-eilandeffect.

    Nieuws
  12. Zomer vol cultuur

    Afgelopen april deed Voets+TEPP als beheerder en gebiedscurator van het Marineterrein een open oproep aan Amsterdam. We nodigden Amsterdammers uit om een idee voor de zomer in te dienen. De beste ideeën kregen een plek. En dat bleek een groot succes....

    Nieuws
  13. Workshop Kerststerren Maken

    Gun jezelf een moment waarin de tijd even vertraagt. Tijdens deze sfeervolle kerstworkshop neem je afstand van de drukte van alledag en duik je in een wereld van papier, kleur, licht en verbeelding.

    Agenda
  14. ‘Archeologie gaat over vertellen waar we naartoe gaan’

    700 duizend vondsten zijn er tijdens de aanleg van de Noord/Zuid-lijn uit de grond gehaald. Daarvan is een boek, een website en een enorm kunstwerk in metrostation Rokin gemaakt; dit alles is tot stand gekomen op het Marineterrein, in de...

    Nieuws
  15. BioBlitz: bloemetjes en bijtjes

    De natuur wereldwijd staat onder druk, maar hoe staat de natuur in onze stad er eigenlijk voor? Om hier een antwoord op te vinden organiseert Bureau Marineterrein samen met Pakhuis de Zwijger een reeks 'BioBlitz'-en. Tijdens zo’n BioBlitz brengen we...

    Agenda
  16. Doe mee aan het onderzoek omgevingscontract

    De huidige, tijdelijke ontwikkelingsfase van het Marineterrein biedt een uitgelezen kans om te experimenteren met het omgevingscontract: een nieuwe vorm van participatie. Doe je mee?

    Nieuws
  17. Column: de toekomstbestendige stad

    Het is precies vijf jaar geleden dat de bestuursovereenkomst voor de geleidelijke ontwikkeling van het Marineterrein werd getekend. Wat is de stand van zaken na vijf jaar? Een column van Liesbeth Jansen, directeur van Bureau Marineterrein.

    Nieuws
  18. Vlindersnelweg feestelijk geopend bij ARTIS

    In Amsterdam liggen groene plekken vaak ver uit elkaar, waardoor vlinders en andere bestuivers moeilijker voedsel en leefgebieden vinden. De Vlindersnelweg verbindt die plekken met gifvrij groen. Op 6 november opende wethouder Lian Heinhuis bij ARTIS...

    Nieuws